{"id":21866,"date":"2026-01-10T08:34:53","date_gmt":"2026-01-10T08:34:53","guid":{"rendered":"https:\/\/millitv.net\/?p=21866"},"modified":"2026-01-10T08:34:54","modified_gmt":"2026-01-10T08:34:54","slug":"az%c9%99rbaycan-ucun-risk-adil-qeybulla-xeberdarliq-etdi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/millitv.net\/?p=21866","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycan \u00fc\u00e7\u00fcn R\u0130SK &#8211; Adil Qeybulla X\u018fB\u018fRDARLIQ ETD\u0130"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>\u00c7ind\u0259 son g\u00fcnl\u0259rd\u0259 qeyd\u0259 al\u0131nan yeni virus dal\u011fas\u0131 beyn\u0259lxalq ictimaiyy\u0259td\u0259 narahatl\u0131q yarad\u0131b. S\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131lan x\u0259st\u0259liyin s\u0259rh\u0259dl\u0259ri a\u015faraq dig\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 ke\u00e7m\u0259 ehtimal\u0131 bar\u0259d\u0259 m\u00fczakir\u0259l\u0259r g\u00fccl\u0259nib. M\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r virusun Az\u0259rbaycana daxil olma riskinin m\u00f6vcud oldu\u011funu, lakin bunun birba\u015fa s\u0259rni\u015fin ax\u0131n\u0131, epidemioloji n\u0259zar\u0259t v\u0259 profilaktik t\u0259dbirl\u0259rd\u0259n as\u0131l\u0131 oldu\u011funu bildirirl\u0259r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>M\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 Professor Adil Qeybulla\u00a0Teleqraf-a a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda bildirib ki, d\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 m\u00fcxt\u0259lif respirator viruslar s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131lmaqdad\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201c\u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, yay\u0131lan viruslar aras\u0131nda qrip virusu, metapnevmo virusu, SARS CoV-2-nin, y\u0259ni COVID-19 pandemiyas\u0131n\u0131 t\u00f6r\u0259d\u0259n virusun omikron \u015ftam\u0131n\u0131n mutasiya olunmu\u015f variantlar\u0131 v\u0259 respirator sinsitial virus yer al\u0131r. H05 v\u0259 ya H5 adland\u0131r\u0131lan virus da \u0259slind\u0259 qrip virusudur. Virus bir nukleotid z\u0259nciridir, h\u00fcceyr\u0259 deyil. Onun \u00fcz\u0259rind\u0259 lipoproteid kapsulu v\u0259 z\u00fclal \u00e7\u0131x\u0131nt\u0131lar\u0131 olur. Bunlardan biri H -hemaglutinin, dig\u0259ri is\u0259 N \u2013 neuraminidazad\u0131r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259 H v\u0259 N kimi i\u015far\u0259 edilir. Vaxtil\u0259 bizd\u0259 H5N1 virusu \u2013 qu\u015f qripi yay\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. Bu \u015ftamlar m\u00fcxt\u0259lif \u015f\u0259kild\u0259 mutasiyaya u\u011frayaraq yeni x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259r \u0259ld\u0259 edir.<\/p>\n\n\n\n<p>H05 virusu q\u0131sa formada ifad\u0259 edil\u0259n H5 alt tipli A qrip virusudur.Bu, ya H5N1, ya da H5N5-dir. Ad\u0259t\u0259n qu\u015flarda v\u0259 heyvanlarda x\u0259st\u0259lik t\u00f6r\u0259dir. \u0130nsanlarda is\u0259 hal-haz\u0131rda daha a\u011f\u0131r gedi\u015fli formada m\u00fc\u015fahid\u0259 olunur. X\u00fcsusil\u0259 u\u015faqlar aras\u0131nda daha xarakterikdir v\u0259 a\u011f\u0131r pnevmoniya yarada bilir\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Professor vur\u011fulay\u0131b ki, D\u00fcnya S\u0259hiyy\u0259 T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n insan sa\u011flaml\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259n ciddi 10 t\u0259hdidind\u0259n biri kimi qiym\u0259tl\u0259ndiril\u0259n yeni qrip pandemiyas\u0131 g\u00f6zl\u0259nilir:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cBu pandemiya m\u00fctl\u0259q ba\u015f ver\u0259c\u0259k, \u00e7\u00fcnki qrip virusu davaml\u0131 olaraq mutasiyaya u\u011fray\u0131r v\u0259 h\u0259r d\u0259f\u0259 yeni x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259r qazan\u0131r. Haz\u0131rda yay\u0131lan viruslar da u\u015faqlar aras\u0131nda daha \u00e7ox rast g\u0259linir, x\u0259st\u0259lik uzun \u00e7\u0259kir, pnevmoniya v\u0259 a\u011f\u0131r a\u011fciy\u0259r \u00f6demin\u0259 meyillidir. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 birinci n\u00f6vb\u0259d\u0259 profilaktik t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6r\u00fclm\u0259lidir, yoluxmamaq v\u0259 yoluxdurmamaq \u0259sas \u015f\u0259rtdir. X\u0259st\u0259 olan insanlar maska taxaraq dig\u0259rl\u0259rini qorumal\u0131d\u0131r. Sa\u011flam insanlar da qapal\u0131 m\u0259kanlarda maskadan istifad\u0259 etm\u0259lidir bu, m\u0259sl\u0259h\u0259tdir.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u0259s\u0259l\u0259n, \u0130randa etirazlar zaman\u0131 insanlar\u0131n b\u00f6y\u00fck \u0259ks\u0259riyy\u0259ti maska tax\u0131r. Bizd\u0259 is\u0259 ictimai n\u0259qliyyatda, auditoriyalarda v\u0259 qapal\u0131 m\u0259kanlarda maskadan istifad\u0259 ed\u0259n yoxdur\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Adil Qeybulla antibiotikl\u0259rin viruslara t\u0259sir etm\u0259diyini xat\u0131rlad\u0131b:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cHam\u0131 h\u0259kiml\u0259rd\u0259n xahi\u015f edir ki, biz\u0259 d\u0259rman yaz\u0131n. \u018fslind\u0259 antibiotikl\u0259r viruslara t\u0259sir etmir. Onlar\u0131 bo\u015f yer\u0259 q\u0259bul etm\u0259k v\u0259 ya vurdurmaq laz\u0131m deyil, \u00e7\u00fcnki ziyan\u0131 xeyrind\u0259n \u00e7oxdur. \u0130lk n\u00f6vb\u0259d\u0259 insanlar yataq rejimin\u0259 \u0259m\u0259l etm\u0259li, bol maye q\u0259bul etm\u0259li, h\u0259rar\u0259t 38,5-d\u0259n yuxar\u0131 olarsa parasetamol t\u0259rkibli d\u0259rmanlardan istifad\u0259 etm\u0259lidir. D\u00fcnyada yana\u015fma bel\u0259dir.<\/p>\n\n\n\n<p>A\u011f\u0131rla\u015fma olarsa, m\u00fctl\u0259q h\u0259kim\u0259 m\u00fcraci\u0259t olunmal\u0131 v\u0259 m\u00fcalic\u0259 yaln\u0131z h\u0259kim t\u0259yinat\u0131 il\u0259 apar\u0131lmal\u0131d\u0131r. X\u0259st\u0259liyi ayaq\u00fcst\u0259 ke\u00e7irm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fmaq v\u0259ziyy\u0259ti daha da a\u011f\u0131rla\u015fd\u0131ran amill\u0259rd\u0259ndir\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c7ind\u0259 son g\u00fcnl\u0259rd\u0259 qeyd\u0259 al\u0131nan yeni virus dal\u011fas\u0131 beyn\u0259lxalq ictimaiyy\u0259td\u0259 narahatl\u0131q yarad\u0131b. S\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131lan x\u0259st\u0259liyin s\u0259rh\u0259dl\u0259ri a\u015faraq dig\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 ke\u00e7m\u0259 ehtimal\u0131 bar\u0259d\u0259 m\u00fczakir\u0259l\u0259r g\u00fccl\u0259nib. M\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r virusun Az\u0259rbaycana daxil olma riskinin m\u00f6vcud oldu\u011funu, lakin bunun birba\u015fa s\u0259rni\u015fin ax\u0131n\u0131, epidemioloji n\u0259zar\u0259t v\u0259 profilaktik t\u0259dbirl\u0259rd\u0259n as\u0131l\u0131 oldu\u011funu bildirirl\u0259r. M\u00f6vzu il\u0259 ba\u011fl\u0131 Professor Adil Qeybulla\u00a0Teleqraf-a a\u00e7\u0131qlamas\u0131nda bildirib ki, d\u00fcnyan\u0131n &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":21867,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-21866","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-idman"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/millitv.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21866","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/millitv.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/millitv.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millitv.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millitv.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=21866"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/millitv.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21866\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21868,"href":"https:\/\/millitv.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21866\/revisions\/21868"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/millitv.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/21867"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/millitv.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=21866"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/millitv.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=21866"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/millitv.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=21866"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}